Перейти к содержимому
10 класс
НОВОЕ
Новости
Новости сайта
Тарифы
Беларуская мова 10 класс · § 10

Правапіс спалучэнняў галосных

Содержание
Главное за минуту

Спалучэнні галосных у беларускай мове найчасцей сустракаюцца ў запазычаных словах. Іх напісанне залежыць ад месца ў слове, націску і папярэдняга зычнага: ужываюцца іе, ые, іё, ыё, ія, ыя, іо, іа, ео, эо, еа, эа і ётавыя галосныя.

Что нужно понять

  • У пачатку слова і пасля мяккага зычнага пішацца іе, пасля цвёрдага ці зацвярдзелага - ые: іерогліф, кліент, дыета.
  • У сярэдзіне слова пад націскам выкарыстоўваюцца іё, ыё, без націску - ія, ыя: рэгіён - рэгіянальны.
  • У пачатку слова пад націскам пішацца іо, без націску - іа: іон - іанізацыя.
  • Спалучэнні ео, эо ў сярэдзіне слова пры націску адпавядаюць еа, эа без націску: археолаг - археалогія.
  • Спалучэнне иа ў рускамоўных адпаведніках звычайна перадаецца як ія або ыя: піяніст, варыянт.
  • Спалучэнне гука [й] з галосным перадаецца ётавымі літарамі: ёд, маёр, раён.
  • Некаторыя напісанні з’яўляюцца асобнымі выпадкамі: мільён, радыё, акіян.

Видео

Превью видео по теме «Правапіс спалучэнняў галосных» - Беларуская мова, 10 класс 6:42
Видео доступно после бесплатной регистрации.

Скачать к теме

Материалы по теме доступны после бесплатной регистрации.

Главное по теме

Правапіс спалучэнняў галосных у запазычаных словах патрабуе ўлічваць літаратурнае вымаўленне, націск і пазіцыю ў слове.

Ключевые понятия

Спалучэнні галосных Напісанні суседніх галосных літар, характэрныя перадусім для запазычаных слоў.
Запазычаныя словы Словы іншамоўнага паходжання, засвоеныя беларускай мовай.
Ётавыя галосныя Літары, якія ў адпаведных пазіцыях перадаюць спалучэнне [й] з галосным.

Как это работает

У сярэдзіне слова спалучэнне тыпу іё апынаецца без націску Напісанне падпарадкоўваецца правілу чаргавання спалучэнняў Пішацца ія, як у пары рэгіён - рэгіянальны.
Перад спалучэннем іе знаходзіцца цвёрды зычны Выбар літар залежыць ад цвёрдасці зычнага Ужываецца ые, напрыклад у слове дыета.

Что нужно запомнить

  • Пастаўце націск і праверце, дзе размешчана спалучэнне.
  • Асобна запамінайце словы-выключэнні, прыведзеныя ў правілах.

Проверь себя

Вопрос 1 из 5

Як пішацца адпаведнае спалучэнне пасля цвёрдага зычнага ў слове дыета?

У пачатку слова і пасля мяккага зычнага пішацца іе, пасля цвёрдага ці зацвярдзелага - ые: іерогліф, кліент, дыета.
Вопрос 2 из 5

Якое слова мае спалучэнне іё пад націскам?

У сярэдзіне слова пад націскам выкарыстоўваюцца іё, ыё, без націску - ія, ыя: рэгіён - рэгіянальны.
Вопрос 3 из 5

Як пішацца адпаведнае спалучэнне ў пачатку слова іанізацыя без націску?

У пачатку слова пад націскам пішацца іо, без націску - іа: іон - іанізацыя.
Вопрос 4 из 5

Якая пара ілюструе змену ео на еа ў залежнасці ад націску?

Спалучэнні ео, эо ў сярэдзіне слова пры націску адпавядаюць еа, эа без націску: археолаг - археалогія.
Вопрос 5 из 5

Якое слова перадае спалучэнне [й] з галосным пасля галоснага?

Спалучэнне гука [й] з галосным перадаецца ётавымі літарамі: ёд, маёр, раён.