Перейти к содержимому
10 класс
Беларуская лiтаратура 10 класс · § 9

Алесь Гарун

Содержание
Главное за минуту

Алесь Гарун, Аляксандр Прушынскі, - паэт, празаік і драматург пачатку XX стагоддзя. Значная частка яго творчага станаўлення прайшла ў Сібіры. Зборнік «Матчын дар» аб'яднаў грамадзянскія, нацыянальныя, філасофскія і асабістыя матывы, а проза і «Жывыя казкі» пашырылі жанравы дыяпазон аўтара.

Что нужно понять

  • Алесь Гарун - псеўданім Аляксандра Прушынскага, які жыў у 1887-1920 гадах.
  • Пасля арышту ў 1907 годзе і прысуду ён доўгі час знаходзіўся ў Сібіры, дзе працаваў і фарміраваўся як пісьменнік.
  • Зборнік «Матчын дар» меў падзагаловак «Думы і песні»; яго выданне, запланаванае раней, было адкладзена вайной і адбылося ў 1918 годзе.
  • У вершы «Ты, мой брат, каго зваць Беларусам...» цэнтральнымі становяцца родная мова, нацыянальная годнасць і самавызначэнне.
  • У філасофскім вершы «Ідуць гады» жыццё асэнсоўваецца як няспынны рух, а чалавечы сэнс звязваецца з гармоніяй і дабром для сябе і іншых.
  • У творы «Праводзіны» гуманістычнае спачуванне распаўсюджваецца нават на салдата-ворага як на чалавека.
  • «Жывыя казкі» спалучаюць фальклорную фантастыку з аўтарскім мастацкім пошукам і былі напісаны ў цяжкі перыяд хваробы.

Видео

Видео скоро появится Материалы по теме уже доступны, а видео добавим позже.

Главное по теме

Гарун разважаў пра нацыянальнае самавызначэнне, родную мову, чалавечую годнасць, адказнасць і сэнс жыцця, спалучаючы грамадзянскую напружанасць з асабістай і філасофскай лірыкай.

Как это работает

Доўгая высылка і жыццё ў Сібіры. Гарун працягваў пісаць, асэнсоўваў асабісты досвед, мову, нацыянальную прыналежнасць і сэнс чалавечага жыцця. Менавіта ў гэты перыяд сфарміравалася значная частка яго паэтычнага свету і матэрыял «Матчынага дару».
Патрэба асэнсаваць нацыянальную годнасць і ролю роднай мовы. Паэт звяртаецца да чытача як да роўнага і звязвае мову з самапавагай і культурным адраджэннем. Грамадзянская лірыка Гаруна набывае адначасова асабістае і нацыянальнае гучанне.

Что нужно запомнить

  • Алесь Гарун - Аляксандр Прушынскі, 1887-1920.
  • «Матчын дар» выйшаў у 1918 годзе, хоць быў падрыхтаваны раней.
  • Творчасць Гаруна не абмяжоўваецца паэзіяй: ён пісаў прозу і драматычныя творы для дзяцей.

Проверь себя

Вопрос 1 из 3

Якое сапраўднае імя Алеся Гаруна?

Алесь Гарун - псеўданім Аляксандра Прушынскага.
Вопрос 2 из 3

У якім годзе выйшаў зборнік «Матчын дар»?

Падрыхтаванае раней выданне было затрымана вайной і выйшла ў 1918 годзе.
Вопрос 3 из 3

Якая тэма асабліва выразная ў вершы «Ты, мой брат, каго зваць Беларусам...»?

Верш звязвае самавызначэнне і самапавагу з захаваннем роднай мовы.