Беларуская лiтаратура
10 класс
·
§ 19
Пімен Панчанка
Содержание
Главное за минуту
Пімен Панчанка - паэт-грамадзянін, паэт-публіцыст і тонкі лірык. Яго паэзія ахоплівае вайну, каханне, родную мову, маральную адказнасць і адносіны чалавека з прыродай, спалучаючы адкрытую грамадзянскую пазіцыю з асабістым перажываннем.
Что нужно понять
- Ваенная лірыка Панчанкі абапіраецца на асабісты франтавы вопыт і спалучае трагізм з гераізмам.
- У вершы «Герой» пейзажныя дэталі дапамагаюць перадаць пакутніцка-гераічны сэнс падзеі без лішніх аўтарскіх тлумачэнняў.
- Дынамічны сюжэт і рамантычная вобразнасць набліжаюць «Героя» да жанру балады.
- У «Спарышах» праз народны вобраз спараных арэхаў раскрываецца гісторыя неўзаемнага кахання, позняга разумення і магчымага працягнення адносін.
- Верш «Родная мова» 1964 года стаў вострым водгукам на выцясненне беларускай мовы і сцвярджае яе як частку жыцця і самабытнасці чалавека.
- «Той дзень прапаў і страчаны навекі...» - роздум пра сэнс жыцця, асабістую адказнасць, дапамогу іншаму чалавеку і непрымальнасць раўнадушша.
- «Крык сойкі» раскрывае праблему адносін чалавека і прыроды і папярэджвае пра небяспеку спажывецкага стаўлення да наваколля.
- Для паэтыкі Панчанкі характэрны спавядальнасць, адкрытасць, шчырасць, палемічнасць, метафарычнасць і выразная інтанацыя.
Видео
Видео скоро появится
Материалы по теме уже доступны, а видео добавим позже.
Главное по теме
Для Панчанкі паэзія - спосаб адказаць на балючыя маральныя, нацыянальныя і экалагічныя пытанні часу, не аддзяляючы грамадзянскую пазіцыю ад асабістай шчырасці.
Ключевые понятия
Аўталогія
Выкарыстанне ў мастацкім творы слоў у іх прамым лексічным значэнні.
Лірычны герой
Мастацкі вобраз, ад імя якога вядзецца гаворка ў вершы; ён звязаны з аўтарам, але не тоесны яму.
Как это работает
Франтавы вопыт паэта сутыкнуў яго з непасрэднай трагедыяй вайны.
У вершах з'яўляюцца канкрэтныя сцэны бою, смерці, пейзажныя дэталі і стрыманае перажыванне страты.
Ваенная лірыка спалучае дакладнасць, трагізм і гераічны пафас.
Выцясненне беларускай мовы з грамадскага жыцця выклікае ў лірычнага героя адчуванне страты.
У «Роднай мове» мова звязваецца з прыродай, памяццю, сям'ёй і роднай зямлёй.
Тэма мовы становіцца пытаннем асабістай і нацыянальнай самабытнасці.
Спажывецкае стаўленне чалавека да прыроды парушае натуральнае суладдзе.
У «Крыку сойкі» герой спрабуе пачуць і зразумець папярэджанне прыроды.
Верш падводзіць да думкі пра небяспеку экалагічных катастроф і неабходнасць гарманічных адносін з наваколлем.
Что нужно запомнить
- Панчанка спалучае грамадзянскую, ваенную, філасофскую і інтымную лірыку.
- «Герой» паказвае трагізм і гераізм вайны праз канкрэтную падзею і пейзаж.
- У «Спарышах» народны сімвал дапамагае раскрыць тэму кахання і страчанага шанцу.
- «Родная мова» звязвае мову з жыццём, памяццю і нацыянальнай самабытнасцю.
- «Крык сойкі» ставіць экалагічнае пытанне пра адказнасць чалавека перад прыродай.
Проверь себя
Вопрос 1 из 3
Чаму верш «Герой» набліжаецца да жанру балады?
Падручнік звязвае баладнасць твора з напружаным сюжэтам, гераічным зместам і вобразнасцю.
Вопрос 2 из 3
Што сімвалізуюць спарышы ў аднайменным вершы?
Спараныя арэхі ў народным уяўленні прыносяць шчасце, а ў вершы звязаны з адносінамі герояў.
Вопрос 3 из 3
Якую праблему раскрывае «Крык сойкі»?
Верш разважае пра гармонію з прыродай і небяспеку яе парушэння.