Перейти к содержимому
10 класс
НОВОЕ
Новости
Новости сайта
Тарифы
Беларуская мова 10 класс · § 20

Правапіс слоў разам, праз злучок і асобна

Содержание
Главное за минуту

Словы ў беларускай мове пішуцца разам, праз злучок або асобна паводле спосабу ўтварэння і граматычнага значэння. Разам пішуцца многія складаныя словы і прыслоўі: хлебапякарня, дадому. Праз злучок пішуцца паўторы, раўнапраўныя складаныя прыметнікі і асобныя прыслоўі; асобна - састаўныя злучнікі, часціцы і спалучэнні прыназоўнікаў з назоўнікамі.

Что нужно понять

  • Разам пішуцца многія складаныя назоўнікі: льнозавод, далягляд, хлебапякарня, а таксама словы з часткамі аўта-, авія-, метэа-, гідра-.
  • Прыстаўкі і падобныя да іх часткі анты-, супер-, між-, псеўда- звычайна пішуцца з наступнай асновай разам: супермаркет, міжшкольны.
  • З поў- і паў- многія словы пішуцца разам: поўнач, паўгоддзе, паўяблыка; з уласнымі назвамі праз злучок: паў-Мінска.
  • Складаныя прыметнікі са значэннем аднаго паняцця часта пішуцца разам: агульнаадукацыйны, вечназялёны; лексічна самастойныя спалучэнні могуць пісацца асобна: асабліва адказны.
  • Праз злучок пішуцца паўторы і супрацьлеглыя пары: сіні-сіні, больш-менш; таксама назоўнікі без злучальнай галоснай і з прыдаткам: жар-птушка, прэм’ер-міністр.
  • Раўнапраўныя складаныя прыметнікі, адценні якасцей і складаныя напрамкі свету пішуцца праз злучок: мяса-малочны, кісла-салодкі, паўночна-заходні.
  • Праз злучок пішуцца прыслоўі па-беларуску, па-чалавечы, словы абы-хто, як-небудзь, прыназоўнікі з-за, з-пад і лічбы з літарнымі часткамі: 25-ы.
  • Асобна пішуцца састаўныя злучнікі таму што, як толькі; часціцы бы, жа; спалучэнні на памяць, без аглядкі, усё роўна, а таксама састаўныя лічэбнікі сто трыццаць сем.

Видео

Превью видео по теме «Правапіс слоў разам, праз злучок і асобна» - Беларуская мова, 10 класс 7:53
Видео доступно после бесплатной регистрации.

Скачать к теме

Материалы по теме доступны после бесплатной регистрации.

Главное по теме

Вызначайце структуру слова і суадносіны яго частак, каб выбраць суцэльнае, дэфіснае або асобнае напісанне.

Ключевые понятия

Складанае слова Слова, якое ўтворана з некалькіх асноў або іх частак.
Злучок Арфаграфічны знак, які выкарыстоўваецца паміж часткамі асобных складаных слоў.
Састаўны злучнік Злучнік, які складаецца з некалькіх асобна напісаных слоў.
Прыслоўе Часціна мовы, якая можа абазначаць прымету дзеяння або іншай прыметы.

Как это работает

Дзве асновы абазначаюць раўнапраўныя паняцці ў складаным прыметніку Часткі злучаюцца злучком Пішам мяса-малочны.
Спалучэнне складаецца з часціцы бы і дзеяслова Часціца захоўвае самастойнае напісанне Пішам прыйшоў бы.

Что нужно запомнить

  • Правярайце, ці перад вамі адно складанае слова або словазлучэнне.
  • Злучок ужываецца ў па-беларуску, абы-хто і з-за, але не ў таму што.

Проверь себя

Вопрос 1 из 5

Якое слова ў гэтым пераліку пішацца разам?

Назоўнік хлебапякарня пішацца разам.
Вопрос 2 из 5

Які складаны прыметнік пішацца праз злучок як спалучэнне раўнапраўных паняццяў?

Раўнапраўныя часткі ў прыметніку мяса-малочны спалучаюцца злучком.
Вопрос 3 из 5

Якое прыслоўе ў гэтым пераліку пішацца праз злучок?

Прыслоўі з па- і канчаткам -у/-ку ў паказаных выпадках пішуцца праз злучок.
Вопрос 4 из 5

Якое спалучэнне ў гэтым пераліку пішацца асобна?

Састаўны злучнік таму што пішацца двума словамі.
Вопрос 5 из 5

Якое напісанне з паў- патрабуе злучка?

Паў- з уласнай назвай пішацца праз злучок: паў-Мінска.