Перейти к содержимому
10 класс
НОВОЕ
Новости
Новости сайта
Тарифы
Беларуская мова 10 класс · § 12

Правапіс звонкіх і глухіх, свісцячых

Содержание
Главное за минуту

Звонкія зычныя на канцы слова і перад глухімі могуць аглушацца, а глухія перад звонкімі - азванчацца. Свісцячыя і шыпячыя гукі таксама прыпадабняюцца ў маўленні. Звычайна гэтыя змены на пісьме не перадаюцца: патрэбную літару правяраюць формай слова або аднакаранёвым словам.

Что нужно понять

  • Аглушэнне звонкіх на канцы слова не змяняе напісання: след - сляды.
  • Перад глухімі звонкія могуць гучаць як глухія: лыжка - лыжак.
  • Глухія перад звонкімі азванчаюцца ў вымаўленні, але гэта не вызначае напісанне: малацьба - малаціць.
  • Прыпадабненне шыпячых да свісцячых і наадварот не перадаецца на пісьме: сцежцы - сцежачка, пераносчык - пераносіць.
  • Для праверкі змяніце слова ці знайдзіце аднакаранёвае, каб пасля сумніўнага зычнага быў галосны або санорны.
  • Напісанне неправяральных зычных у запазычаных словах удакладняюць па слоўніку: баскетбол, вакзал, айсберг.

Видео

Превью видео по теме «Правапіс звонкіх і глухіх, свісцячых» - Беларуская мова, 10 класс 8:16
Видео доступно после бесплатной регистрации.

Скачать к теме

Материалы по теме доступны после бесплатной регистрации.

Главное по теме

Літару зычнага трэба выбіраць па праверачнай форме, а не толькі па тым, як ён гучыць у канкрэтным слове.

Ключевые понятия

Аглушэнне Змена звонкага зычнага на адпаведны глухі ў пэўных пазіцыях вымаўлення.
Азванчэнне Пераход глухога зычнага ў звонкі пры вымаўленні перад звонкім.
Прыпадабненне зычных Змяненне гучання зычнага пад уплывам суседняга гука.

Как это работает

Звонкі зычны стаіць на канцы слова У вымаўленні адбываецца аглушэнне Напісанне захоўваецца, як у слове след.
Сумніўны зычны стаіць побач з іншым зычным Падбіраецца праверачная форма з галосным пасля сумніўнага гука Літара становіцца зразумелай: лыжка - лыжак.

Что нужно запомнить

  • Паміж вымаўленнем і напісаннем зычнага магчыма разыходжанне.
  • Неправяральныя запазычаныя словы трэба звяраць са слоўнікам.

Проверь себя

Вопрос 1 из 5

Якое слова правярае напісанне зычнага ў слове след?

У слове сляды пасля д стаіць галосны, таму захоўваем д у слове след.
Вопрос 2 из 5

Якое слова дапамагае праверыць літару ж у слове лыжка?

Форма лыжак паказвае літару ж перад галосным.
Вопрос 3 из 5

Ці перадаецца аглушэнне звонкіх перад глухімі на пісьме?

Аглушэнне ў вымаўленні не патрабуе замены літары.
Вопрос 4 из 5

Якое праверачнае слова выкарыстоўваецца для пераносчык?

Пераносіць дапамагае вызначыць напісанне свісцячага зычнага.
Вопрос 5 из 5

Як правяраюць зычны ў слове вакзал, калі праверачнай формы няма?

Неправяральныя зычныя ў запазычаннях удакладняюць па слоўніку.