Перейти к содержимому
10 класс
НОВОЕ
Новости
Новости сайта
Тарифы
Беларуская мова 10 класс · § 29

Ужыванне колькасных і парадкавых лічэбнікаў; спалучальнасць зборных лічэбнікаў з назоўнікамі і займеннікамі

Содержание
Главное за минуту

Колькасныя лічэбнікі называюць колькасць, а парадкавыя - месца прадмета пры лічэнні. Іх склонавыя формы і сувязь з назоўнікамі адрозніваюцца. Зборныя двое, трое і іншыя ў назоўным склоне спалучаюцца з родным склонам множнага ліку; абодва, абедзве і абое маюць асаблівыя правілы ўжывання.

Что нужно понять

  • Адзін дапасуецца да назоўніка; з два, тры, чатыры назоўнікі ў назоўным склоне маюць адпаведную форму, а ад пяці назоўнік стаіць у родным множнага ліку.
  • Лічэбнікі сорак і сто маюць формы сарака і ста ва ўскосных склонах, а дзевяноста застаецца нязменным.
  • Складаныя колькасныя лічэбнікі ад пяцідзесяці да васьмідзесяці і ад двухсот да дзевяцісот змяняюць абедзве часткі.
  • Парадкавыя лічэбнікі дапасуюцца ў родзе, ліку і склоне; у састаўных парадкавых змяняецца апошняе слова.
  • Зборныя двое - дзясяцера спалучаюцца з назоўнікамі мужчынскага роду, назвамі дзіцянят, словамі толькі множнага ліку, некаторымі субстантываванымі словамі і асабовымі займеннікамі.
  • У назоўным склоне зборныя двое - дзясяцера кіруюць родным множнага ліку: двое важатых, сямёра ваўчанят; ва ўскосных склонах дзейнічае дапасаванне.
  • Абодва і абедзве дапасуюцца да назоўнікаў у множным ліку; абое ўжываюць пра асоб рознага полу.

Видео

Превью видео по теме «Ужыванне колькасных і парадкавых лічэбнікаў; спалучальнасць зборных лічэбнікаў з назоўнікамі і займеннікамі» - Беларуская мова, 10 класс 8:22
Видео доступно после бесплатной регистрации.

Скачать к теме

Материалы по теме доступны после бесплатной регистрации.

Главное по теме

Каб правільна ўжываць лічэбнік, трэба вызначыць яго разрад, склон і форму назоўніка або займенніка.

Ключевые понятия

Колькасны лічэбнік Лічэбнік, які называе колькасць прадметаў.
Парадкавы лічэбнік Лічэбнік, які называе парадак прадмета пры лічэнні.
Зборны лічэбнік Лічэбнік, які абазначае сукупнасць асоб ці прадметаў.
Дапасаванне Граматычная сувязь, пры якой залежнае слова паўтарае адпаведныя формы галоўнага.

Как это работает

Колькасны лічэбнік пяць звязваецца з назоўнікам у назоўным склоне Лічэбнік кіруе формай роднага склону множнага ліку Пішам пяць дарог.
У састаўным парадкавым лічэбніку змяняецца склон Змяняецца апошняе слова Форма тыпу трыста трыццатай старонкі.

Что нужно запомнить

  • Не пераносіце правілы колькасных лічэбнікаў на парадкавыя.
  • Памятайце, што абое выкарыстоўваецца для асоб рознага полу.

Проверь себя

Вопрос 1 из 5

Якую форму назоўніка патрабуе пяць у назоўным склоне?

Правільнае спалучэнне - пяць дарог.
Вопрос 2 из 5

Як змяняецца састаўны парадкавы лічэбнік?

У састаўных парадкавых форма залежыць ад апошняга слова.
Вопрос 3 из 5

Які лічэбнік застаецца аднолькавым ва ўсіх склонах?

Дзевяноста не змяняе формы пры скланенні.
Вопрос 4 из 5

Калі ўжываецца зборны лічэбнік абое?

Абое называе разам асоб розных полаў.
Вопрос 5 из 5

Якое словазлучэнне адпавядае правілу зборнага лічэбніка ў назоўным склоне?

Двое кіруе родным склонам множнага ліку назоўніка.